شناخت طرخ و نقوش قالی اصفهان
دسامبر 6, 2016

شناخت طرح و نقوش قالی کاشان

طبقه بندی سبک های طراحی فرش در کاشان:

-شیوه و سبک کلاسیک(دوره صفویه):

بھره گیری از انواع طرح ھای رایج در عصر حکومت شاھان صفوی مثل انواع اسلیمی ھا ختایی ھا به شکلی کامل و زیبا.

قالی ھای منتسب بهکاشان(شیخ صفی با امضای مقصود کاشانی ، فرش ھای پولونزی، انواع محرابی ھای نقشه جغرافیایی استفاده از ابریشم و سیم و زر در تار و پود – رجشمار ۵٠ – بزرگ قطعه بودن.

-شیوه شاخه شکسته(عهد قاجار و حکومت ناصری):

تاثیر حاج ملا حسن محتشمی بر حیات مجدد فرش بافی در کاشان ،کتیبه بافی ، طراحی انواع طرح ھای کلاسیک ترنج و محراب به شیوه شکسته و ھندسی به شکلی زمخت با ترنجی لوزی شکل(ترنج مداخل چھار گل)بند ھای قطور و گل ھای درشت ، انواع بته ، طرح ھای تصویری ، تلفیق گل ھای سنتی با گل ھای فرنگی رنگ متن کرم ، مسی، شرابی ،سرمه ای ، طلایی ، قرمز دوغی از تولید کنندگان بزرگ : حاج ملا حسن محتشمی ، محمد تقی پشتی باف، بروجردی ھا و طباطبایی ھا از جمله طراحان بزرگ :میرزا احمد و میرزا علی اکبر استفاده از ابریشم و پشم مرینوس (تاثیر قالی جوشقان و ساروق و فراھان در طرحھای این دوره مشھود است)

-شیوه وسبک ((گردان-گل فرنگ))(اواخر دوره قاجارو اوایل پهلوی):

تلفیق طرح ھای کلاسیک با طرح ھای موسومبه گل فرنگ با غلیه بیشتر طرح ھای فرنگی و گرایش به سمت بیشتر شدن چرخش ساقه ھا و بند ھا ،انواع برگ ھا و گل ھای گرد ، کتیبه نگاری در حاشیه و سوف بافی ، استفاده از گل ھای متنوع تر مثل نسترن ، زنبق، نرگس، جعفری، شاخه ھای پر از گل و پر از میوه و برگ ھای مویی و شاخه ھای انگور ، وجود تاج بر تارک درختان در زیر محراب ، ترسیم انواع طرح ھای محرابی درختی و گلدانی پرنده بر روی شاخه و حیوانی که در زیر درختان در حال چرخشند) که گلدان ھا و محراب ھا به وسیله اسلیمی ھا رسم شده اند و معمولا داخل گلدان و کتیبه آن تصویری از مکان ھای دیدنی شھر ترسیم شده، انواع طرح ھای تصویری با رنگبندی محدودبه شیوه قاجاری (قھوه ای ، آبی سیر،کرم، نخودی) استفاده از پشم مرینوس و ابریشم(ترنج لوزی و بیضی شکل مداخل) از تولید کنندگان بزرگ آن : مدیر علوی ، محمد علی فرشچی، محمد حسن سمسار،ارباب حسن تفضلی ، حاج حسین علی فرشچی، برادران عطایی،دبیرالصنایع، محمد توکلی، حاج حسین اصفھانیان از طراحای بزرگ این دوره:سید رضاصانعی، میرزا نصراالله ، محمد افسری ، عباس صنیعی ،حسین ثابت، فروزان(طراح طرح افشان)،عابد،برادران کھکشانی،عشقی گلباز،میرزا اسماعیل خان تھرانی (تاثیر بناھای تاریخی و نقشھای موجود بر روی انھا بر شیوه طراحی فرش کاشان) سازور.

-شیوه و سبک کلاسیک:(دوران پهلوی دوم و دهه اخیر):

استمرار شیوه قبل ولی به شکل گردان تر وساقه ھا و بنده ی ظریفتر ، گل ھا و اسلیمی ھا ظریفترند و گرایش بیشتر به سمت طراحی کلاسیک و سنتی است.تاثیرات اصفھان در این دوران مشھود است. ترنج بیضی میگردد و از انواع طرح ھای گردان ترنج و محراب و تلفیق آن با طرح ھای گلدانی در سر ترنج ھا و لچک ھا بسیاردیده می شود.بھره گیری از انواع اسلیمی ھای توپر و توخالی و انواع ختایی ھا و گلدان ھای شاه عباسی گرد و گل پروانهای ،بافت فرش ھای تصویری با دقت و تعداد رنگ بالا(مشاھیر بزرگ:محمد افسری و نظام افسری) استفاده از ترج گرد و بیضی شکل و انواع طرح ھای کلاسیک لچک ترنج و افشان کھ بنیانگذار آن شیوه و سبک میرزا نصراالله و میرزا عباس صنیعی بوده اند . کم شدن جانوران و حیوانات در فرش، بھره گیری از ترنج گرد و شمسھ ای بجای ترنج بیضی شکل کاشان ، روشن شدن تنالیته رنگی و استفاده از رنگ کرم بجای رنگ قرمز لاکی و سرمه ای در متن(ترمه ای یا بژ،آبی روشن ،آبی سیر،صورتی یا چھره ای ، قرمز ،عنابی،سرمھ ای ،ملهای یا سکه ای و دوغی از جمله رنگ ھای مسلط قالی این عصر ھستند)

مراکز بافت در کاشان:

آران و بیدگل،نوش آباد و نطنز.

ویژگی کلی:

تلفیق گل ھای فرنگ با طرح ھای کلاسیک ،گرایش به سمت فرش ھای تصویری و تلفیق طرح ھای کلاسیک با مناظر شھری و آثار تاریخی ، بھره گیری از ادبیات وقصهھای کھن ، کتیبه نگاری در حاشیه ھا و بھری گیری از شعر و خوشنویسی ، تنوع موضوع و سوژه ھای تصویری ، استفاده از طرح لچک ترنج، افشان و طرح ھای درختی و گلدانی در سطح وسیع.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *